Thứ Hai, 13 tháng 4, 2026

KHẬP KHỂNH ĐỜI NGƯỜI

 


Vào đời,  chân bé khập khểnh,ngày qua ngày vững bước bé tập đi

 Tuổi già, khập khnh lão đôi chân, ngày qua ngày  xế chiều trôi về miền bất lực

Thanh niên- khập khểnh trước vô vàng hấp lực ngõ rẽ vào đời.

Thời gian  dẫn lối,đôi chân bé  vững vàng từng bước,thanh niên tự tin trên từng dấu chân, trung niên nhờn nhợn dè chừng ngón chân bấu vào sức sống.

 Bơ vơ hai lối  Đời và Đạo  Trung niên cân nhắc đắn đo  !

  lợi danh -ê chề tựa vật thải trên mọi nẽo đường hiu quạnh.-

Hôm qua đây rạng rỡ  tầm nhìn, mọi vật đẹp tươi hoa khoe sắc nhụy;

Mây  nhạt bình minh  bạc điểm hoa râm đầu lữ khách, vạn dặm trôi qua mờ ký ức, nắng giữa đỉnh  hiện tướng trần lụy, xế chiều hơi thở  đứt quảng bóng cô liêu, lý tưởng trôi bập bềnh cơn khô héo; thực tướng lộ dần nét thực thực hư hư! Ôi, mộng ước đã từng tan vỡ!

Lâu đài cát bao lần cuộn theo sóng vỗ; thất vọng ngập tràn bên mép tử sanh.

Bao lần đứng lên, bao lần vấp ngã,ước mộng vuột khỏi tầm tay; mãi nắm bắt chập chờn, hy vọng mơ hồ trên sóng nước mênh mông.hiện hóa.-

Buông đôi tay những ước vọng đầu đời, cố níu lại niềm tin Tôn giáo!

Lang thang, lang thang giữa đồng mông hiu quạnh; nhặt  hoa rừng bỗng hóa hiện  mơ hoa.

Phố chợ xa dần chân trời mờ ảo; hiện thực hay ảo ảnh???

Khối núi xanh xao, phô bày cửa hang  đá  hẹp,vừa đủ lách người hướng về ánh sáng rạng rỡ chênh vênh .Bóng tối lờ mờ cho hang u ám, ẩn hiện nhảy múa gươm đao, mỹ miều  Tiên nữ, Thánh thần uy vũ cám dỗ, sợ hãi gầm thét vang vọng âm u tận hang sâu đặc quánh. Ngũ ấm hiện tướng lục dục, rõ nét hạt giống tâm thức!

Kinh văn ngôn ngữ như thật như huyễn;chợt-nhớ chợt quên, đâu là mộng, đâu là thực giữa mênh mông  mơ hồ; ý niệm thời gian nhạt nhòa mộng mị!

Cái tuyệt hảo trần thế là đây ?

“Tam giới bất an giai như hỏa trạch”

Nụ hoa khai mở tâm thức thuở xưa;

Trùng trùng duyên khởi, nhất đa tương dung như Hoa Nghiêm bất nhị ẩn mật!

Thiên la địa võng phủ trùm Pháp giới.

Cánh sen khai thị Ca Diếp hôm nào.

Đại mộng chìm sâu như được vào ao Thất bảo

Trên tầng cao, hoa tinh khiết trắng nuột trãi rộng, sứ giả mỉm cười hành giả ngây ngô; buông mộng mị đi tìm mộng mị. Thế gian ư? Tôn giáo ư?

Âm vang rúng động hang sâu bổng tỏa hào quang xóa sạch mọi ranh giới.

Hiện tướng trần tục đau thương,hiện tướng  mĩ miều Tôn giáo…sứ giả nở nụ hàm tiếu từng đợt sóng âm lan tỏa, lan tỏa làm mờ nhạt hiện tướng, hiển lộ tính vô sanh.

                                                  ***

Lữ khách du phương bừng tỉnh; ánh sáng cuối đường hầm là hư ảo, rong rêu bồng bềnh thất vọng khổ đau là hư ảo; thế gian là hư ảo, Tôn giáo là    ảo; tất cả như mỹ vị cuộc sống. Khổ đau nảy mầm Tôn giáo. Tôn giáo là vỏ bọc viên thuốc đắng giải trừ khổ đau, độc dược đối trị độc dược. Phương tiện đều là phương tiện. “Hóa thành dụ” của Pháp Hoa là thật là hư!. Tất cả mọi đối đãi đều là ảo giác đánh lừa ảo giác.Thiền mục là phương tiện, trụ vào phương tiện là đứng trên chóp cao để vượt khỏi bám chấp. Chân bám chấp không rời điểm tạm đều chìm vào hỏa ngục, xa dần hỏa Tam muội.Một đời đắm vào ô tạp, một đời cố rời ô tạp, vẫn là ô tạp.

Lữ khách đứng bên suối nước, soi nhìn mái đầu lấm tấm hoa râm, nhìn thực tướng từ lâu đi tìm hư  vọng. Tâm thư thái trôi theo gió núi, chìm vào giấc ngủ say!!!

 

MINH MẪN

13/4/26

Thứ Tư, 1 tháng 4, 2026

LÊNH ĐÊNH PHẬN BẠC RONG RÊU

 

Cây đà đóng đầy đinh rỉ sét, vâng, đó chỉ là cây đà cũ tận dụng treo phơi bắt ngang sau vườn.

Thợ thay mái tole chái sau, tole rơi trúng cây đà, đà trúng vào mặt, mặt hứng cây đinh, đinh sét đâm vào khóe  mắt cách tròng mắt một li, máu tuông như tia nước không valve, nhờ cái bụng phệ hứng, nên không chảy xuống bên dưới.

Đên Trung tâm y tế chích, hết thuốc, qua bệnh viện làm thủ tục chích huyết thanh gì đó, không ai hướng dẫn thêm phải đi đâu, làm gì.

Đóng 200 ngàn, tưởng là xong, ra về.

                                                    ***

Hẹn gặp nhau tại trà quán “Xưa và Nay”, mặt đủ 6 người nhộn nhã từ bốn phương tụ hội.Đột xuất rủ nhau lên Daknong viếng đỉnh Phù Vân đã hứa với Lê Tất Sĩ, thế là vài tiếng sau tất cả khăn gói lên đường.

 Nhân viên quán Xưa và Nay thừa lệnh chủ vắng mặt, đem ra phong bì ghi chữ số to tướng 500.000, bắt cầm bao thư –chụp hình như chụp hình tội phạm để truy nã.

Phải chi phong bì xuất hiện không ai thấy thì túi có lẽ nặng thêm vài gram!

Lương Minh phát ý nghe thật chí lý: “tu không cần biết thành gì, trước mắt được cái bao thư như vậy là thấy thành quả rồi!”.

Dĩ nhiên đâu dễ nằm yên trong túi, hẹn gặp nhau tại quán chay Từ Giác, quán đóng cửa, quay sang quán khác!

                                                              --***--

Do nghệ thuật quảng cáo của người từ đỉnh Phù Vân, 2.30  khuya đã có mặt giữa cao nguyên mát lạnh.Quá điểm hẹn hơn nửa cây số, các lãng tử lang thang hí hửng như sắp đến Thiên đường!

Chủ nhân chuẩn bị sẵn trà gừng bánh kẹo.Đống sách bao phủ cả căn phòng, ngoài Lương Minh, chả ai quan tâm đến chữ nghĩa; thế mà gia chủ rộn ràng quảng cáo đủ loại sách quý , những vần thơ đắc ý.

Ngôi nhà lọt thỏm khi đường lộ đã nâng cấp.Bên ngoài xe chạy tưởng chừng trên cầu vượt cao ngang đầu; vào nhà cứ như đi cầu tuột, dốc 45 độ, nếu đi ngõ bậc cấp, chân yếu sợ phải  bò.Lão Phù Vân-giao động hàng ria mép bạc, điều được 2 chiếc gắn máy lần lượt đưa khách quý lên am Hương Từ giữa đỉnh Phù Vân, cách nhà độ cây số, vào chân núi đường gập ghềnh, chỉ có dân địa phương mới đủ bản lãnh lách né những ổ trâu; bù lại một đêm vất vưỡng trên xe khách, gia chủ nhanh tay bày từng tô mỳ gói để thiết đãi.Dzạ lữ Kiều từ Daklak khoảng cách 18 km cũng kịp tham dự.

“Chưa đi chưa biết Phù Vân, đến rồi tự hỏi mây vần về đâu?”. Trên cao rừng xanh bao bọc, bên dưới lác đác vài nhà dân, xa xa xóm làng lặng lẽ,lưng chừng là thất Hương Từ.Công trình là căn nhà cấp bốn, vài khóm cây chôn đầy công sức lão gia chăm bón. Sư cô tọa chủ từ Hà Nội gửi vài chục cây Mộc Lan về cho lão nông bỏ công  săn sóc; sợ lão thi sỹ ở không sanh ra nông nỗi, bèn bày việc để lão ta vui với vườn kiểng quên hẳn tuổi già. Rừng thưa thèm cây như thân già thèm bạn; nghe khách lên thăm cứ như chim  nhốt trong lồng hót ngày hót đêm rủ bạn đến chơi.

Thi nhau chụp hình vỏ bom để mai đây bom không còn thấy  vỏ  mà ngắm.Nghe đâu lão gia quảng cáo rôm rả như tiếng nổ quả bom thời chiến, kết quả tiếng nổ quảng cáo đã bị chủ nhân vỏ bom xin thu hồi về chùa, bởi cớ chỉ cho tịnh thất Hương Từ mượn để làm mồi nhử khách lên ngắm cảnh trên đỉnh Phù Vân!

Tiễn khách xuống núi, mỳ Quảng do tín nữ xứ Quảng nấu đãi, khá đậm đà, như sự đậm đà dành cho khách phương xa.

Bốn giờ chiều, trời vẫn còn nắng mang không khí khô khốc khó chịu, Thượng tọa Minh Trí, trước khi về chùa Huệ Quang vùng gần biên giới, cho xe đưa anh em thăm viếng hồ Trúc,bên nay hồ là hàng quán cà phê lặng lẽ quạnh hiu, bên kia là quán nhậu rình rang rộn khách.

Vùng giáp biên dân cư sung túc, trời về đêm quán sá, chợ búa không thua phố thị.Không giống khu vực ông bạn già Lê Tất Sĩ ngoài lộ,cứ nghỉ rằng càng vô xa càng rộn tiếng dế trùn.Hình ảnh tương phản  với lão nông có ria mép bạc thích hợp với núi đồi đơn sơ của thất Hương Từ, đã từ hương trần vùi thân nơi hẻo lánh.

Sau một đêm thưởng thức không gian yên tĩnh, chứng kiến công trình xây dựng hàng ngàn tỷ, toàn gỗ quý nhập từ Mã Lai, chùa còn có những động vật quý hiếm như rồng Bắc Mỹ, con chim nhỏ bằng quả chuối cau màu trắng tuyết lại là bá chủ của các loài chim, mỗi lần hót là  chim bay vê triều kiến! dĩ nhiên cá rùa không thể thiếu.

Công trình tuy còn ngổn ngang, vẫn lộ nét kiến trúc không thể ẩn tàng giá trị thời đại.Quần chúng vùng sâu toàn là cư  dân thiểu số  phía Bắc vào khai thác, họ phát triển sung túc hơn cư dân địa phương vốn trú  ngụ lâu đời; có lẽ thổ địa ưu đãi người mới.

Sau khi điểm tâm, thầy Minh Trí cho xe bán tải đưa khách phương xa thăm thác -và suối Gia Long.  Ngoài tuổi trên 50 của hướng dẫn viên, bản dân thành phố chật vật vất vả đi dọc bờ suối theo ghềnh đá lỏng chỏng, rong rêu, tưởng chừng đôi chân  trên bảo dưới không nghe.Hơn nửa giờ mới lên bờ cao để chờ xe hời điện đưa về chốn xưa! Ai cũng phờ phạc thở ra mây khói,Cảnh trí hùng vĩ chìm trong sự hùng vĩ của các chàng 70, 80 gần đất xa trời mới đến được nơi khám phá; cây rừng, suối nước , trời trong, khí lạnh tuy thơ mộng, nhưng chưa thơ mộng bằng lão Tất Sĩ họ Lê bơ phờ như bị mất sổ gạo.Anh bạn Minh ròm lêu nghêu như cây tre miễu đầu làng lặng lẽ cuốn theo chiều gió muốn bồng bềnh khỏi mặt đất rừng thưa.Bạn Lương Minh hay Minh Lương cũng vậy, thùng nước lèo nặng nề cố bước qua đường đá tưởng chừng bàn chân muốn lật. Bù năng lượng trả lại cho núi rừng thác suôi, TT Minh Trí trụ trì chùa Huệ Quang vùng biên lái xe một vòng qua cầu phân đôi ranh giới giữa Daklak và Daknong, tấp vào nhà hàng Mộc Chay, nằm chênh vênh bên sông Sểrepok, trông sang trọng không kém vẻ hiu quạnh, những món ăn đẹp mắt và rất đẹp lòng du khách.Chả hiểu uy tín thế nào của thầy bản địa, từ cà phê sáng nay cho đến thực dưỡng đều miễn phí, chả lẽ xếp trùm cả vùng Cư jut Daknong đều được cư dân trọng nể?

                                                        ***

Chia tay rời nhà hàng đúng 11 giờ, ghế cà phê lề lộ tạm nghỉ chân, đón xe dọc đường kể ra cũng tiện, tiện cho giá cả không quy định, cũng tiện cho xe dù không bến bãi, muốn sang khách cho xe khác tùy thích, và cũng đón khách tùy thích, giờ giấc về đến Thành phố cũng tùy thích.Mãi đến 21giờ.mới đặt chân ào nhà!

                                                               ***

Người thân hỏi chích ngừa uốn ván mấy mũi rồi? có biết mấy mũi đâu, chích huyết thanh đóng tiền rồi về, không nghe điều dưỡng dặn dò.Đến bệnh viện hỏi, người này đổ cho người khác, bảo là chưa đóng tiền nên không vô sổ sách. Phải quay về lấy chứng từ, đu giờ chiều đem ra, họ hỏi tại sao không vào chích luôn mũi uốn ván. Ôi, thiên la địa võng, Có ai bảo đâu mà biết, tưởng đóng 200 chích một mũi là xong.Ông ngoại đưa giy con làm lại hồ sơ”-. Cô điều dưỡng phục phịch hơi quá khổ, thế mà cũng thoăn thoắt trên đôi dép nâng cao người thiếu thước, đi theo cô ta hết chỗ này đến chỗ khác muốn bở hơi tai.Gần nửa giờ thủ tục, “Ông ngoại đưa vai ra”, cởi hàng nút để lộ bụng phệ, “chống nạnh để chích vai”. Tự nhiên biến mình thành kẻ chấp hành nghiêm chỉnh và thụ động mà không hề hỏi bao giờ chích tiếp.Khờ khạo và chấp hành không biết từ lúc nào!.Thuở bé vào chùa cũng chấp hành theo giáo lệnh, nội quy, vào trại giam cũng không thể làm theo ý muốn, ra xã hội cũng như chàng ngố lên tỉnh, ai nói gì cũng tin nên bị gạt gẫm mất mát cũng thường. Lênh đênh trên 50 năm mới có tấm giấy  làm công dân hợp pháp. Lối xóm để rác trước mặt và sau nhà cũng OK, dắt chó phóng uế trước nhà cũng chẳng buồn nói. Đời sống 80 năm đủ để biến thành  ốc,  rùa thu mình vào vỏ không muốn hơn thua, thế thì lạ gì vào bệnh viện ai bảo đâu làm theo đó, không hướng dẫn thì ra về.

Nghe điều dưỡng kêu bằng  “Ông ngoại” là sướng rồi. “ Ông có con cháu gì đưa đi khám không?” dạ -- mình không đủ nuôi thân có đâu con cháu cô ơi! “lần sau có đi chích phải hỏi còn làm gì nữa không nghe ngoại, bỏ về nửa chừng sao được”- dạ tại mấy –cô cũng làm nửa chừng, tưởng là xong! “thấy ngoại thân mình thương quá” thầm nghĩ, nếu cô biết số phận lênh đênh của ngoại còn thương hơn ông cố ngoại !!!

Từ lúc bị đinh đâm vào mắt, vào Trung tâm y tế  cũng không có thuốc, qua bệnh viện chích huyết thanh chả ai hướng dẫn, ra về; đi chơi mấy hôm sau đến bệnh viện,lại vất vả tới lui giữa trưa nắng; kéo nhau ra tiệm chay lại đóng cửa, lên xe giữa khuya đi quá điểm phải lội bộ  nửa cây số,đón xe về -gặp xe dù sang khách dọc đường; ngẫm cuộc đời luôn trục trặc trắc trở; chỉ được nghe hai từ  “ông ngoại” là ngon ơ. Phải chăng –cũng có luật bù trừ!!!

-MM

31/3/26

-

 

 

---------------------